Monumenten in en uit bedrijf

8 februari 2020

In Museum Spakenburg is een tentoonstelling te zien over monumenten. Naast bekende monumenten zoals de beeldbepalende scheepswerf en de visafslag worden ook minder bekende bedrijfsmonumenten voor het voetlicht gebracht. 


Het grootste deel van de oude bebouwing in de gemeente Bunschoten valt op door eenvoud. Toch kent de gemeente 65 gemeentelijke en 9 rijksmonumenten. Het zijn gebouwen en bouwwerken die tot stand gekomen zijn omdat mensen op een bepaalde manier dachten, leefden en werkten.
Deze tentoonstelling gaat over monumenten met een bedrijfsfunctie en geeft daarmee een inkijkje in de bronnen van bestaan en hoe dit door de jaren heen veranderde.

Een voorbeeld hiervan is het transformatorhuisje 1038. Dit transformatorhuisje is te vinden aan de Eemdijk 131a en biedt plaats aan één of meer transformatoren waarbij hoogspanning omgezet wordt in laagspanning, voor huishoudelijk gebruik. Het werd in 1954 in opdracht van de Utrechtse Elektriciteitsmaatschappij ontworpen door architect H.E. Schulte uit Utrecht.
Een ander voorbeeld zijn een drietal typisch Bunschoter hooibergen. Dit type is voorzien van een dakkapel met zadeldak, luiken en een hijsbalk. Via de dakkapel werd het hooi met een grijper, een zogenaamde hooilosser, in de berg gebracht. Door de introductie van het kuilgras zijn de hooibergen niet meer in gebruik.


Veel panden die in deze tentoonstelling worden uitgelicht hebben inmiddels een andere functie gekregen, of staan zelfs leeg. Door de monumentenstatus is de beschermwaardigheid gewaarborgd en zijn deze gebouwen ook voor de generaties na ons stille getuigen van de plaatselijke historie.

De tentoonstelling toont een variëteit aan (on)gewone plekjes en is te zien tot medio april 2020.

Deel dit artikel

door Jeanet Huijgen 2 april 2026
Op 1 april opende Rob van Muilekom, gedeputeerde van de Provincie Utrecht en Lauren Nagel, kinderburgemeester van Bunschoten-Spakenburg het vernieuwde buitenterrein van Museum Spakenburg. Om dit te vieren heeft het museum april uitgeroepen tot kindermaand en mogen kinderen van 4 tot en met 12 jaar de gehele maand april gratis naar binnen, onder begeleiding van een betalende volwassene. Bovendien heeft het museum nog meer leuke activiteiten in petto onder andere in de meivakantie.
door Michaël Koelewijn 20 maart 2026
Tot eind 2026 is in het museum een hele bijzondere trouwjurk te zien. De van origine Surinaamse Hélène de Graaf‑Plein liet deze trouwjurk maken voor haar huwelijk in 2024 met de Spakenburgse Jan-Bort de Graaf. In deze jurk zijn elementen uit de Spakenburgse klederdracht verenigd met de klederdracht van Suriname. Hier leest u haar verhaal rond het ontwerp van de jurk en een technische beschrijving van de verschillende elementen van de bruidskoto.
door Jeanet Huijgen 16 januari 2026
Vanaf donderdag 22 januari tot medio juni 2026 is er in Museum Spakenburg een nieuwe expositie te zien. Deze tentoonstelling draagt de naam ‘Werf in verf’ en toont Spakenburgs werk van Jan Zwaan, zoon van de bekende kunstschilder Klaas Zwaan.
door Michaël Koelewijn 7 januari 2026
Vanwege de sneeuwval is Museum Spakenburg vandaag, woensdag 7 januari, dicht. De omstandigheden zijn zo slecht dat het onverantwoord is open te gaan in verband met onze vrijwilligers en medewerkers. Geniet nu het kan van onze witte wereld ❄️. We hope u snel weer te kunnen verwelkomen.
door Jeanet Huijgen 6 oktober 2025
Van bodemschatten tot herinneringen, van opgraving tot huishouden: Deze avond zie je hoe geschiedenis overal om ons heen is. We maken een inspirerende tijdreis gedurende deze speciale editie van het Cultureel Café, georganiseerd tijdens de Maand van de Geschiedenis met het thema 'Natuurlijk'. Kom luisteren naar interessante lezingen en we sluiten af in Museum Spakenburg, waar je de archeologische vondsten zelf kunt bewonderen en kunt napraten.
door Jeanet Huijgen 23 september 2025
In de provincie Utrecht zit veel ‘verleden’ in de bodem. Bekende voorbeelden zijn de grafheuvels op de Heuvelrug, de Romeinse limes en de middeleeuwse plaats Dorestad. Maar er is nog veel meer gevonden, ook in Bunschoten-Spakenburg. Een selectie daarvan is te zien in de tentoonstelling ‘Een bodem vol vondsten’, die vanaf 24 september 2025 tot en met 3 januari 2026 te zien is in Museum Spakenburg.
Meer berichten